Türkiye Avrupa'nın çimento oburu!
Ekonomi dalgalandıkça inşaat sektörü sallanıyor. İnşaat sektörü sallandıkça çimento sektörünün başı dönüyor! Krizlere karşı keskin bir sektörel duyarlılık söz konusu
Ekonomi dalgalandıkça inşaat sektörü sallanıyor. İnşaat sektörü sallandıkça çimento sektörünün başı dönüyor! Krizlere karşı keskin bir sektörel duyarlılık sözkonusu.
Ama,bugün böyle bir sorun yok. Sektörün keyfi yerinde. Çünkü Türkiye, başta büyükşehirler olmak üzere hükümetin ülke çapında "fitilini" Toplu Konut İdaresi (TOKİ) üstünden ateşlediği "inşaat patlaması" dönemini yaşıyor. İnşaat, AKP iktidarı için "ekonomi politik değeri" son derece yüksek bir dinamik ve sektör. Bu nedenle, işbaşı ettikten kısa süre sonra iki politik kararı uygulamaya koydu: Karayollarında "bölünmüş yol" inşaatlarını başlattı. Toplu Konut İdaresi (TOKİ)'ni yaygın ölçekli "kentsel dönüşüm" işleviyle seferber etti. Bu "Keynesyenesinli" kararlar 2001-2002 krizinin dağıttığı genel ekonomik ve sektörel durumun "toparlanmasında" kritik ve etkin rol oynadı.
Çimento sektörünün son durumuna geleceğini ama önce "inşaat patlamasının" sonuçlarından birini aktarmalıyım: Türkiye Avrupa Birliği ülkeleri "çimento tüketiminde" Avrupa Çimento Birliği'ne üye ülkeler arasında en fazla çimento tüketen ülke! Türkiye Çimento Müstahsilleri Birliği'nin 2010yılı verilerine göre 62 milyon 530 bin ton. 2011 yılının 11 ayında da 58 milyon 300 bin ton. Bu tüketim oburluğu 34 milyon ton tüketimli İtalya'yı neredeyse katlıyor. Almanya, İspanya 24 milyon 500 biner, Fransa 19 milyon 800 bin, Polonya 16 milyon, İngiltere 9 milyon 800 bin, Romanya 7 milyon 100 bin tonla arkada sıralanıyor.
Çimento tüketimindeki büyüklüğü daha net görebilmek için sektörün üretim rakamlarına bakmalıyız: 2010 yılında 62 milyon ton, geçen yılık 11 ayında 58 milyon 400 bin ton. 11 firmanın faaliyet gösterdiği sektör mevcut şartlarda iç tüketimi ve ihracatı ancak karşılayabiliyor.
Sektörü ve çimento piyasasını 11 firma paylaşıyor ama üretimde ağırlık 6 firmanın elinde. Sanayi Genel Müdürlüğü'nün 2012 yılı ilk çeyrek raporuna göre ağırlık sıralanması şöyle: Oyak, Heidelberg Sabancı, Sabancı Çimsa, Nuh Çimento, Vicat, Sanko, Çimentaş-Cementır, Set-ltalcementı, Limak, Batı Çim, Göltaş. Aynı raporda, toplam 48 entegre, 19 öğütme tesisiyle faaliyet gösteren çimento sektörünün 2010 yılında yaklaşık 4 milyar 500 milyon dolar ciro gerçekleştirdiği ve 15 bin kişilik istihdam yarattığı belirtiliyor.
Bu yapısıyla sektör yılda 105 milyon tonu aşan üretim kapasitesiyle Avrupa'da üretim-tüketim ve ihracatta birinci sıraya, dünyada ise üretimde ilk 10,ihracatta ilk 3 ülke arasında yer alıyor.
Sektör hammadde bakımından tamamen yerli. İthalatı son derece az. İhracatta ise 90 ülkeli bir pazara sahip. Rusya, Irak, İtalya büyük ithalatçılar. Türkiye çimentodaki bu gücüyle Çin, Tayland ve Japonya ile birlikte dünya ihracatından en fazla pay alan ülkeler arasında. Ülkede yaşanan "inşaat patlamasının" çimento sektörünün keyfine keyf kattığını belirtmiştim. Sektörün bölgesel kümelenme haritası bu tespiti doğruluyor. 2010 yılı verileri en yüksek üretim artışının yüzde 37 ile Akdeniz Bölgesinde gerçekleştiğini gösteriyor. Doğu Anadolu ile Karadeniz'de ciddi artış var. İç satışlarda ise Doğu Anadolu yüzde 35 artışla ilk sırada. Türkiye'nin sorunsuz ve o ölçüde "sessiz" sektörünün yolu açık görünüyor. Tabii, ekonomik durumda, inşaat sektöründe ve talepte mevcut şartlar devam ettiği sürece.
Taylan ERTEN/ Dünya
Yorum Yaz